Parapet ve saçak altları cephenin en çok su alan, en az bakılan bölgeleridir. Yukarıdan gelen suyun ilk karşılaştığı yer olmaları ve aşağıdan görülmemeleri nedeniyle hasar genellikle parça düşmeye başlayınca fark edilir. Bu bölgeler cephe bakımında öncelikli incelenmelidir.
Cephe işlerinde dışarıdan bakınca en iyi durumda görünen bölge çoğu zaman en kötüsüdür. Parapet — çatının kenarındaki alçak duvar — ve saçak altı, cephenin en savunmasız iki noktasıdır.
Neden ilk buralar bozulur?
- Su üstten gelir: Parapetin üst yüzeyi yatay ya da az eğimlidir; su burada birikir ve içeri sızar.
- İki yüzü açıktır: Hem dış hem iç yüzü hava koşullarına maruzdur, iki taraflı yıpranır.
- Harpuşta eksikliği veya hasarı: Parapetin üstündeki koruyucu kaplama kırıldığında su doğrudan gövdeye girer.
- Aşağıdan görünmez: Sorun ilerlerken kimse fark etmez.
Oluşturduğu risk
Parapetten kopan bir parça, binanın en yüksek noktasından düşer. Aşağıda yaya trafiği ya da otopark varsa bu ciddi bir sorumluluk konusudur. Ayrıca parapetten giren su, en üst kattaki dairelerin tavan ve duvar rutubetinin en yaygın sebebidir — ve genellikle çatı yalıtımı sanılıp yanlış yerde aranır.
Saçak altları
Saçak ve çıkma altları hem gölgede kaldığı hem yağmurla yıkanmadığı için nem tutar. Buralarda önce yosunlanma, ardından sıva kabarması ve dökülme görülür. Güvercinlerin en çok yuvalandığı bölge de burasıdır; dışkı asidik olduğu için bozulmayı hızlandırır.
Onarım yaklaşımı
- Parapet ve saçak halatla yakından incelenir; tıklatma yöntemiyle boşluk yapan bölümler bulunur.
- Gevşemiş bölümler kontrollü alınır, zemin güvenliğe alınmış olarak.
- Yüzey onarılır, gerekiyorsa harpuşta yenilenir ya da eğim verilerek suyun akması sağlanır.
- Derz ve birleşim noktaları su geçirmez hâle getirilir.
Bu iş için iskele kurmak çoğu zaman ekonomik değildir; parapet ve saçak, iple erişimle en kolay ulaşılan bölgelerdir.
Sık sorulan sorular
Parapet neden bu kadar çabuk bozulur?
Üst yüzeyi yatay olduğu için su birikir, iki yüzü birden hava koşullarına açıktır ve aşağıdan görünmediği için hasar geç fark edilir.
Üst kattaki rutubetin sebebi çatı mı parapet mi?
Sıklıkla parapettir. Çatı yalıtımı sağlam olsa bile parapetten giren su en üst kat duvarlarında rutubet yapar; bu yüzden çatı onarımı sorunu çözmez.
Saçak altındaki dökülmeler acil mi?
Aşağıda yaya trafiği veya otopark varsa evet. Yüksekten düşen parça ciddi risk oluşturur ve bina sorumlu tutulabilir.